คนที่เก่งที่สุดในทีม อาจไม่ใช่คนที่ทำงานเก่งที่สุด แต่คือคนที่ทำให้คนอื่นเปิดใจ กล้าคิด กล้าพูด

หลายคนเชื่อว่าทีมที่ดีต้องมีคนเก่ง แต่ในความเป็นจริงทีมที่เติบโตได้อย่างต่อเนื่อง มักมีสิ่งหนึ่งเหมือนกัน คือ สมาชิกกล้าพูด กล้าถาม และกล้ายอมรับว่าตัวเองไม่รู้ สิ่งนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเพราะกฎขององค์กรเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากทักษะการสื่อสารและการรับฟังของคนในทีม โดยเฉพาะหัวหน้าและคนที่ต้องทำงานกับผู้คนทุกวัน คนที่เปลี่ยนทีมได้มากที่สุดไม่ใช่คนที่พูดเก่งที่สุด แต่คือคนที่ทำให้คนอื่นรู้สึกปลอดภัยที่จะพูด

คนที่เงียบที่สุดในห้องประชุม อาจไม่ได้ไม่มีความคิดเห็น

ในหลายองค์กรเรามักเห็นภาพเดิม ๆ หัวหน้าถามว่า มีใครมีความคิดเห็นเพิ่มเติมไหม ทั้งห้องเงียบ ทุกคนพยักหน้า ประชุมจบ แต่พอออกจากห้องกลับมีเสียงบ่นเต็มไปหมด หลายครั้งเราอาจสรุปว่าทีมนี้ไม่กล้าแสดงความคิดเห็น แต่ในมุมของจิตวิทยาคำถามที่สำคัญกว่าคือ ทีมรู้สึกปลอดภัยพอที่จะพูดหรือยัง เพราะมนุษย์ไม่ได้ตัดสินใจจากเหตุผลเพียงอย่างเดียว แต่ยังตัดสินใจจากความรู้สึกปลอดภัยที่มีต่อคนตรงหน้าด้วย

มองจากมุมจิตวิทยา

Amy Edmondson นักวิจัยจาก Harvard Business School อธิบายแนวคิด Psychological Safety ว่า คือบรรยากาศที่ผู้คนรู้สึกว่าพวกเขาสามารถแสดงความคิดเห็น ยอมรับความผิดพลาดหรือถามคำถามได้ โดยไม่ต้องกลัวว่าจะถูกตำหนิหรือถูกตัดสิน สิ่งที่น่าสนใจคือ Psychological Safety ไม่ได้เกิดจากนโยบายขององค์กรเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากบทสนทนาเล็ก ๆ ที่เกิดขึ้นทุกวัน

ขณะเดียวกัน ในศาสตร์การให้คำปรึกษา ก็ให้ความสำคัญกับการสร้างพื้นที่ปลอดภัยแบบเดียวกัน เพราะเมื่อคนรู้สึกว่าตัวเองได้รับการรับฟัง เขาจะกล้าสำรวจความคิดและมองเห็นทางเลือกใหม่ ๆ ได้ด้วยตัวเอง

ถ้าอยากให้คนรอบตัวกล้าพูดมากขึ้น ลองทำ 4 วิธีนี้

1. ฟังให้จบก่อนรีบประเมิน

   บางครั้งคนหยุดพูดไม่ใช่เพราะไม่มีอะไรจะพูด แต่เพราะอาจรู้สึกว่าอีกฝ่ายกำลังรอฟังเพื่อโต้แย้งมากกว่ารอฟังเพื่อเข้าใจ การฟังจนจบคือจุดเริ่มต้นของความไว้วางใจ

   
   

2. เปลี่ยนจากการตัดสิน เป็นการตั้งคำถาม

   แทนที่จะถามว่า "ทำไมถึงทำแบบนี้" ลองเปลี่ยนเป็น "อะไรทำให้คุณตัดสินใจแบบนั้น" คำถามเพียงเล็กน้อยสามารถเปลี่ยนบรรยากาศของบทสนทนาได้อย่างมาก

   
   

3. สะท้อนความรู้สึก ก่อนรีบเสนอวิธีแก้

   หลายครั้งคนไม่ได้ต้องการคำตอบทันที แต่ต้องการรู้ว่ามีคนเข้าใจสิ่งที่เขากำลังเผชิญ ประโยคอย่าง "ฟังดูเหมือนเรื่องนี้กดดันคุณมากเลยนะ" อาจมีคุณค่ามากกว่าการรีบเสนอวิธีแก้ปัญหา

   
   

   Insight เพิ่มเติม: Virginia Satir เชื่อว่า การเปลี่ยนแปลงที่แท้จริง มักเริ่มต้นเมื่อมนุษย์รู้สึกว่าความรู้สึกของตัวเองได้รับการยอมรับ ไม่ใช่เมื่อมีคนรีบบอกว่าควรทำอะไร (อ่านบทความ Satir เพิ่มได้ที่นี่)

   
   

4. ยอมรับว่าเราเองก็ไม่รู้ได้

   หัวหน้าที่กล้ายอมรับว่าตัวเองไม่รู้ มักสร้างทีมที่กล้าลองผิดลองถูกได้มากกว่า เพราะความปลอดภัยเริ่มจากตัวอย่างที่ผู้นำแสดงออก

   
   

Case Study : ตัวอย่างสถานการณ์

ผู้บริหารคนหนึ่งรู้สึกว่าลูกทีมไม่ค่อยเสนอไอเดียใหม่ ๆ เขาจึงคิดว่าทีมขาดความคิดสร้างสรรค์ แต่เมื่อมีการสังเกตการประชุมกลับพบว่าทุกครั้งที่ลูกทีมเสนอความคิดเห็น เขานั่นเองที่มักรีบแทรกเพื่ออธิบายว่าทำไมแนวคิดนั้นใช้ไม่ได้ แม้จะตอบโดยสัญชาตญาณและความถูกต้อง แต่ลูกทีมค่อย ๆ เรียนรู้ว่า พูดไปก็โดนโต้แย้งทุกอย่าง เงียบไว้ดีกว่า หลังจากผู้บริหาร เรียนรู้และปรับวิธีสื่อสาร โดยตั้งใจฟังให้จบ ตั้งคำถามอย่างเข้าใจ เปิดพื้นที่ให้ทุกคนอธิบายความคิดมากขึ้น และต่อยอดไอเดียของกันและกัน ทำให้บรรยากาศของทีมก็เปลี่ยนไปอย่างชัดเจน

ลองถามตัวเองสักนิด

เวลาคนรอบตัวไม่ค่อยพูด คุณกำลังคิดว่า "เขาไม่มีอะไรจะพูด" หรือเคยลองถามตัวเองว่าเราทำให้เขารู้สึกปลอดภัยพอที่จะพูดหรือยัง หลายครั้งคุณภาพของบทสนทนาไม่ได้ขึ้นอยู่กับคนพูดเพียงคนเดียว แต่ขึ้นอยู่กับคนฟังด้วย

หากคุณอยากพัฒนาทักษะจิตวิทยาการเข้าใจผู้คน

การเข้าใจผู้คนไม่ใช่เรื่องของพรสวรรค์ แต่เป็นทักษะที่สามารถเรียนรู้และพัฒนาได้ หลักสูตรทักษะจิตวิทยาการให้คำปรึกษระดับ Fundamental ของ iSTRONG จึงไม่ได้เน้นเพียงการบรรยายทฤษฎี แต่เน้น Workshop และการฝึกปฏิบัติจริง เพราะเราเชื่อว่าทักษะจะเกิดขึ้นได้จากการลงมือฝึก การทดลองใช้ และการได้รับ Feedback จากผู้เชี่ยวชาญ

ในคลาสนี้ผู้เรียนจะได้เรียนแบบ Exclusive ในคลาสขนาดเล็ก เพื่อให้ได้รับการดูแลอย่างทั่วถึง พร้อมเรียนรู้โดยตรงจาก จิตแพทย์และทีมผู้เชี่ยวชาญด้านจิตวิทยาที่มีประสบการณ์ เพื่อนำความรู้ไปประยุกต์ใช้ได้จริงทั้งในการทำงานและชีวิตประจำวัน

หากองค์กรต้องการสร้างวัฒนธรรม Well-being ที่เริ่มจากการสื่อสาร

เมื่อคนในองค์กรรับฟังกันเป็น ความไว้วางใจและความร่วมมือก็มีโอกาสเติบโตตามไปด้วย iSTRONG เราได้มี บริการ Mental Well-being for Organization ทั้งมีทั้งการอบรม Workshop, โปรแกรม EAP สำหรับพนักงาน และ Solutions ด้าน Well-being ที่ออกแบบให้เหมาะกับบริบทของแต่ละองค์กร เพื่อช่วยพัฒนาทักษะการเข้าใจผู้คนและสร้างวัฒนธรรมการทำงานที่จะทำให้องค์กรแข็งแรงอย่างยั่งยืน

---

iSTRONG Mental Health

ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพใจและทักษะจิตวิทยา สำหรับบุคคล องค์กร

บริการของเรา

บุคคลทั่วไป

• บริการปรึกษา จิตแพทย์และนักจิตวิทยา : https://cutt.ly/LtkJ6SA5

• คอร์สฝึกอบรม ทักษะด้านจิตวิทยา : https://cutt.ly/qtkLhw8U

องค์กร

• บริการดูแลสุขภาพใจพนักงาน : https://cutt.ly/KtkKwjXg

  
  

ติดต่อ

โทร. 02-0268949 หรือ Line : @istrong

---