ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ผู้นำพาองค์กรสู่ความสำเร็จด้วย Empathy Leadership

Chanthama Changsalak
Jul 16
3 min read

“ผู้นำที่ดีควรเก่งที่สุด หรือควรเข้าใจผู้คนที่สุด?” คำถามนี้คงสะท้อนอยู่ในใจผู้มาใช้สิทธิเลือกตั้งกว่า 2.2 ล้านคน ในการเลือกผู้ว่าฯ กรุงเทพฯ เมื่อวันอาทิตย์ที่ 28 มิถุนายน 2569 ที่ผ่านมา และผู้ที่ได้รับความไว้วางใจอย่างถล่มทลาย ก็คือ รศ.ดร.ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ที่ชนะด้วยคะแนนเสียง 1.44 ล้านคะแนน ได้ดำรงตำแหน่งผู้ว่าฯ เป็นสมัยที่ 2 ถ้าหากเปรียบเทียบกรุงเทพฯ เป็นองค์กรขนาดใหญ่องค์กรหนึ่ง ที่มีบุคลากรในองค์กรมากถึง 5.42 ล้านคน แบ่งเป็นแผนกต่าง ๆ มากถึง 50 แผนก (50 เขต) และมีพื้นที่ 1,568.7 ตารางกิโลเมตร โดยมีผู้นำ คือ ผู้ว่าฯ กรุงเทพฯ ที่ต้องบริหารทรัพยากร จัดการแก้ไขปัญหา รวมถึงดูแลสุข ทุกข์ ของคนในองค์กร ถือว่าเป็นงานยาก

แต่ อ.ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ได้พิสูจน์มาเป็นเวลา 4 ปี ก่อนหน้านี้แล้วว่า Empathy Leadership สามารถนำพาองค์กรสู่ความสำเร็จได้ จากรายงาน World's Best Cities ของบริษัท Resonance Consultancy ซึ่งเป็นหนึ่งในดัชนีที่ได้รับการอ้างอิงอย่างกว้างขวางในการจัดอันดับเมืองระดับโลก โดยวิเคราะห์เมืองจาก 3 มิติหลัก ได้แก่ ความน่าอยู่ (Livability) เสน่ห์และความน่าดึงดูด (Lovability) และศักยภาพทางเศรษฐกิจ (Prosperity)

พบว่า กรุงเทพฯ ในยุคสมัยการดูแลของ อ.ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ มีพัฒนาการที่ดีขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดย World's Best Cities 2024 อยู่อันดับ 35 ของโลก, World's Best Cities 2025 อยู่อันดับ 32 ของโลก และ World's Best Cities 2026 อยู่อันดับ 22 ของโลก จากรายงาน Time Out Best Cities ซึ่งจัดทำโดย Time Out Group ซึ่งเป็นบริษัทสื่อด้านไลฟ์สไตล์ การท่องเที่ยว ศิลปะ และวัฒนธรรมจากสหราชอาณาจักร ประเมินประสบการณ์ของผู้คนที่อาศัยอยู่ในเมืองและผู้เชี่ยวชาญด้านเมือง

โดยประเมินจากประเด็นต่าง ๆ เช่น คุณภาพชีวิต (Quality of Life) ความสุขของประชาชน (Happiness) ความคุ้มค่าค่าครองชีพ (Affordability) อาหาร (Food Scene) วัฒนธรรม (Culture) ชีวิตกลางคืน (Nightlife) และความรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของชุมชน (Community) เป็นต้น พบว่า กรุงเทพฯ มีพัฒนาการที่โดดเด่นมาก โดย Time Out Best Cities 2024 อยู่อันดับ 24 ของโลก, Time Out Best Cities 2025 อยู่อันดับ 2 ของโลก และ Time Out Best Cities 2026 อยู่อันดับ 8 ของโลก

นอกจากนี้ จากรายงานผลการประเมินคุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐ (Integrity and Transparency Assessment: ITA) โดยสำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) พบว่า ผลการประเมิน ITA กรุงเทพมหานคร ในปี พ.ศ. 2566 อยู่ในระดับ ผ่านเกณฑ์ระดับสูง, ปี พ.ศ. 2567 อยู่ในระดับ ผ่านเกณฑ์ระดับสูง และปี พ.ศ. 2568 อยู่ในระดับ ผ่านดี (Very Good) ด้วยคะแนน 94.27 คะแนน

ซึ่งการพัฒนาของกรุงเทพฯ ที่เห็นได้ชัดจากอันดับโลกข้างต้นนี้ แม้จะมีปัจจัยเอื้อหลายปัจจัย ผลการจัดอันดับดังกล่าวสะท้อนว่ากรุงเทพมหานครได้รับการยอมรับในหลายมิติ แม้จะได้รับอิทธิพลจากปัจจัยหลายด้าน แต่ก็อาจสะท้อนถึงประสิทธิภาพของการบริหารเมืองในช่วงเวลาดังกล่าวด้วย และเมื่อเปรียบเทียบบุคลิกภาพ แนวทางการบริหารงาน ทัศนคติ และวิสัยทัศน์ ของ อ.ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ก็พบว่ามีความสอดคล้องกับองค์ประกอบของ Empathy Leadership ที่ผู้เชี่ยวชาญทางจิตวิทยา Daniel Goleman และ Amy Edmondson อธิบายไว้ ดังนี้

ทำให้ผู้คนรู้ว่า “เขาไม่ได้เผชิญปัญหาเพียงลำพัง” (Emotional Empathy)
ไม่ว่าจะฝนตก น้ำท่วม ไฟไหม้ แผ่นดินไหว ตึกถล่ม หรือมีเหตุร้ายเหตุด่วนเกิดขึ้น เราจะเห็น อ.ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ลงพื้นที่อย่างรวดเร็ว และไม่ใช่เพียงลงพื้นที่เพื่อทำข่าวแล้วกลับบ้าน แต่อาจารย์จะอยู่ติดตามสถานการณ์ต่อเนื่องเป็นเวลานาน แม้จะเหนื่อย จะล้า จนมีภาพข่าวว่าอาจารย์ฟุบหลับเพราะคุมงาน อาจารย์ก็ยังยืนหยัดที่จะอยู่กับคนทำงาน และคนในพื้นที่ ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิด Empathy Leadership ที่ว่า แม้ผู้นำจะยังแก้ปัญหาไม่ได้ทันที แต่การไปถึงพื้นที่อย่างรวดเร็วจะวสามารถช่วยลดความรู้สึกถูกทอดทิ้งของประชาชนได้
รับฟังปัญหาก่อนสั่งการ (Active Listening)
จากข่าวหรือไลฟ์ของอาจารย์เองเวลา อ.ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ลงพื้นที่ เราจะเห็นได้ว่ารูปแบบการสั่งงานไม่ได้เป็นไปแบบดุเดือด ไม่ได้ลงหน้างานปุ๊บสั่งปั๊บ เพราะการสั่งการเช่นนั้นอาจแก้ไขปัญหาไม่ถูกจุด และอาจนำไปสู่ปัญหาใหม่ที่ใหญ่กว่าเดิม แต่อาจารย์จะรับฟังเหตุการณ์และปัญหาจากเจ้าหน้าที่รวมถึงชาวบ้านในพื้นที่ ก่อนจะสั่งการและเฝ้าควบคุมงานในพื้นที่อย่างใดกล้ชิดจนสถานการณ์คลี่คลาย ซึ่ง Active Listening จัดเป็นองค์ประกอบสำคัญของ Empathy Leadership
ใช้ภาษาที่เข้าใจง่าย (Cognitive Empathy)
อ.ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ เป็นหนึ่งในผู้นำที่เวลาสื่อสารแล้วชัดเจน เข้าใจง่าย แม้แต่ตอนที่อาจารย์พูดภาษาอังกฤษ ก็ยังฟังง่ายเพราะอาจารย์พูดด้วยสำเนียงไทย อีกทั้งอาจารย์ยังสามารถอธิบายเรื่องซับซ้อนให้ประชาชนเข้าใจได้อย่างเห้นภาพ ซึ่งมีงานวิจัยทางจิตวิทยา พบว่า การสื่อสารที่ตรงไปตรงมาและสม่ำเสมอช่วยสร้างความเชื่อมั่นต่อผู้นำได้มากกว่าการสื่อสารเฉพาะเมื่อมีความสำเร็จ และยังสามารถช่วยลดช่องว่างระหว่างผู้บริหารกับประชาชนได้อีกด้วย
ให้ความสำคัญกับ “ความรู้สึกปลอดภัยทางจิตวิทยา” (Psychological Safety)
หนึ่งในนโยบายเด่นของ อ.ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ คือการนำ Traffy Fondue มาเป็นเครื่องมือรับเรื่องร้องเรียนจากประชาชน โดยมีจุดเริ่มต้นมาจากแนวคิดว่า “ประชาชนแจ้งปัญหาแล้วรู้สึกว่าไม่มีใครรับเรื่อง” ดังนั้น อาจารย์จึงนำ Traffy Fondue มารองรับการร้องเรียนปัญหาของประชาชน โดยประชาชนสามารถแจ้งปัญหาได้ง่าย สามารถติดตามสถานะได้ และรับรู้ความคืบหน้าไปอย่างเป็นรูปธรรม ซึ่งทำให้ประชาชนรู้สึกว่า “ความคิดเห็นฉันมีค่า” “ปัญหาของฉันได้รับการแก้ไข”

ซึ่งการที่ประชาชนสามารถแจ้งปัญหาได้โดยไม่รู้สึกว่าจะถูกเพิกเฉย หรือถูกตำหนิ ทำให้เกิดความกล้าที่จะสะท้อนปัญหาของเมือง ซึ่งสอดคล้องกับหลักการของ Psychological Safety
เห็นอกเห็นใจกลุ่มเปราะบาง (Compassionate Empathy)
Empathy Leadership ไม่ได้สะท้อนผ่านการลงพื้นที่เพียงอย่างเดียว แต่ยังปรากฏผ่านนโยบายที่ออกแบบมาเพื่อลดความเหลื่อมล้ำของกลุ่มเปราะบาง ดังตัวอย่างต่อไปนี้
- โครงการ Foodbank โดยการจัดการอาหารส่วนเกินแจกจ่ายให้ชุมชนเปราะบางกว่า 3,500 กิโลกรัม ในช่วงนำร่อง สามารถลดขยะอาหารกว่า 191,000 กิโลกรัม และขยายแนวทางไปทั้ง 50 เขต พร้อมเชื่อมโยงความมั่นคงทางอาหารในชุมชน
- โครงการช่วยเหลือคนไร้บ้านแบบบูรณาการ โดยการทำงานร่วมกับภาคประชาสังคมและมูลนิธิ เปิดจุดพักคอย (Drop-in Center) ช่วยเข้าถึงสิทธิ สาธารณสุข การฝึกอาชีพ และการหางาน โดยเปลี่ยนมุมมองจากการ “ไล่คนไร้บ้าน” เป็นการ “ฟื้นฟูคุณภาพชีวิต”
- โครงการโรงเรียน กทม. ปลอดภัยและเปิดกว้าง ปรับกฎระเบียบเครื่องแบบและทรงผมให้ยืดหยุ่นมากขึ้น เปิดโรงเรียนหลังเลิกเรียนและวันหยุดเป็นพื้นที่สาธารณะ สนับสนุนผ้าอนามัยฟรี และจัดตั้งสภาเด็กและเยาวชนเพื่อให้มีส่วนร่วมในการกำหนดนโยบายเมือง
- โครงการ Bangkok Health Market เพิ่มกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพ การคัดกรองโรค การฟื้นฟูสมรรถภาพ และขยายบริการดูแลผู้สูงอายุในชุมชนผ่านศูนย์บริการสาธารณสุขของกรุงเทพฯ
- นโยบายกรุงเทพฯ เพื่อทุกคน (Bangkok for All) และการผลักดัน Universal Design โดยการปรับปรุงทางเท้า ทางลาด ป้ายรถเมล์ สวนสาธารณะ และอาคารสาธารณะให้เข้าถึงได้มากขึ้น รวมทั้งส่งเสริมการออกแบบเมืองที่คำนึงถึงผู้พิการ ผู้สูงอายุ และผู้ใช้รถเข็น

อ.ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ได้กล่าวหลังจากทราบคะแนนการเลือกตั้งผู้ว่าฯ อย่างไม่เป็นทางการ ว่า “ขอบคุณทุกคะแนนเสียง ทั้งที่โหวตให้เราและไม่ได้โหวตให้เรา ผมเชื่อว่ากรุงเทพมหานครจะเดินหน้าได้ก็เพราะพวกเราทุกคน ไม่ใช่เป็นเพราะว่าชัชชาติ หรือเพราะว่าคนบางส่วน ทุกคนต้องจับมือกันแล้วก็เดินหน้าไป”

ซึ่งแสดงให้เห็นชัดเจนถึง Empathy Leadership ไม่ได้หมายถึงผู้นำที่อ่อนโยนเพียงอย่างเดียว แต่หมายถึง “ผู้นำที่พร้อมเข้าใจผู้คน” พร้อมเปลี่ยนความเข้าใจนั้นให้กลายเป็นการลงมือทำ การรับฟัง การสื่อสาร และการตัดสินใจเพื่อประโยชน์ส่วนรวม

iSTRONG Mental Health

ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพใจและทักษะจิตวิทยา สำหรับบุคคล องค์กร

บริการของเรา

บุคคลทั่วไป

บริการปรึกษา จิตแพทย์และนักจิตวิทยา : https://cutt.ly/LtkJ6SA5
คอร์สฝึกอบรม ทักษะด้านจิตวิทยา : https://cutt.ly/qtkLhw8U

องค์กร

บริการดูแลสุขภาพใจพนักงาน : https://cutt.ly/KtkKwjXg

ติดต่อ

โทร. 02-0268949 หรือ Line : @istrong

บทความแนะนำ

5 แนวคิดในการสู้ชีวิต ตามสไตล์ผู้ว่าฯ กทม. ชัชชาติ สิทธิพันธุ์

อ้างอิง

Edmondson, A. C. (2019).

The fearless organization: Creating psychological safety in the workplace for learning, innovation, and growth. Wiley.

George, B. (2022).

True north: Leading authentically in today's workplace (2nd ed.). Wiley.

Goleman, D. (1998).

Working with emotional intelligence. Bantam Books.

Kouzes, J. M., & Posner, B. Z. (2023).

The leadership challenge (7th ed.). Wiley.

Resonance Consultancy. (2023). World's Best Cities 2024. https://www.worldsbestcities.com

Resonance Consultancy. (2024). World's Best Cities 2025. https://www.worldsbestcities.com

Resonance Consultancy. (2025). World's Best Cities 2026. https://www.worldsbestcities.com

THE STANDARD. (2569, 28 มิถุนายน).

ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ผู้สมัครผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร แถลงเปิดใจครั้งแรกหลังเสร็จสิ้นการเลือกตั้งผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร 2569 โดยผลคะแนนที่นับอย่างไม่เป็นทางการนำมาอันดับ 1 [โพสต์บน Facebook]. Facebook. https://www.facebook.com/thestandardth

Time Out. (2024). The world's best cities for 2024. https://www.timeout.com

Time Out. (2025). The 50 best cities in the world in 2025. https://www.timeout.com/things-to-do/best-cities-in-the-world

Time Out. (2026). The 50 best cities in the world in 2026. https://www.timeout.com/travel/best-cities-2026

ประวัติผู้เขียน

จันทมา ช่างสลัก บัณฑิตจิตวิทยาคลินิกจากรั้ว มช. และมหาบัณฑิตจาก NIDA ปัจจุบันเป็นคุณแม่ลูก 1 ผู้เป็นทาสแมว ที่มุ่งมั่นจะพัฒนาการเขียนบทความจิตวิทยาให้โดนใจผู้อ่าน และสร้างแรงกระเพื่อมทางสังคม ให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในเชิงบวกบนโลกใบนี้

หมวดหมู่บทความ